Droogte en wateroverlast

De landbouw in Utrecht krijgt vaker te maken met droogte en wateroverlast. Dieren, graslanden en gewassen hebben daar last van. Oorzaak is klimaatverandering. Naast bijvoorbeeld schade aan de gewassen kan klimaatverandering de bodemdaling in het veenweidegebied versnellen. Als Utrechtse agrariër kun je een belangrijke rol spelen bij het afremmen van de bodemdaling, het verbeteren van de kwaliteit en de biodiversiteit in het water en het tegengaan van wateroverlast en droogte.

Afremmen bodemdaling

Om de bodemdaling af te remmen en het waterbeheer duurzamer te maken, heeft Gebiedscommissie Utrecht-West op verzoek van provincie Utrecht het programma Aanpak Veenweiden opgesteld. Dit is inmiddels afgerond. Er wordt vanuit de provincie nog wel geïnvesteerd in onderzoek van het Veenweiden Innovatiecentrum op KTC Zegveld. Zij werken onder andere aan:

Polderkennis op peil – West

In Utrecht-West werkten zo’n 100 veehouders in 10 studiegroepen samen aan het thema ‘water op polderniveau’. In deze poldernetwerken stond de polder waar de boeren wonen en werken centraal. De boeren doorliepen met elkaar een traject dat in totaal ruim 3 jaar duurde. Meer dan de helft van de deelnemers geeft aan dat ze sinds deelname aan Polderkennis op Peil meer gemotiveerd zijn geraakt om maatregelen te nemen om de waterkwaliteit te verbeteren. Lees meer over dit project bij Klimaat en Milieu.

Duurzaam waterbeheer en klimaatverandering

In Utrecht-Oost werkt het waterschap Vallei en Veluwe aan projecten en activiteiten om vooral de droogte- en natschade op de zand- en kleigronden te verminderen. Dit kan bijvoorbeeld door het organische stofgehalte van de landbouwbodems te verhogen en te sturen op grondwater.

Onderzoek voor minder wateroverlast

In de polders langs het Amsterdam Rijnkanaal hebben agrariërs last van wellen in hun percelen. Om bij te dragen aan een oplossing, hebben provincie Utrecht, LTO Noord, Rijkswaterstaat en waterschap Amstel, Gooi en Vecht onderzoek gedaan naar maatregelen om de wateroverlast te beperken. De methoden die volgens de boeren succesvol waren:

  • Opbrengen van kleidek;
  • Drainslang en opbrengen klei;
  • Takkenbossen en een dubbele drainbuis, afgedekt met klei en grond;
  • Drainslang in een ruim bed van schelpen (circa 30 centimeter);
  • Drainslang in bed van zand

Wil je meer weten over het onderzoek, de methoden en de kosten? Lees meer in de eindrapportage Uit de Kwel.

Schone en levendige sloot

Schoon water is onmisbaar voor de landbouw, natuur en mens. Nieuwe en afgeronde projecten dragen in Utrecht bij aan een betere waterkwaliteit en een grotere biodiversiteit in de sloten. Wil je meer weten over ecologisch beheer van sloten, zoals bijvoorbeeld de mogelijkheid voor een vergoeding voor beheerpakketten? Lees meer in de brochure De boerensloot leeft.

Agrarisch natuur- en waterbeheer

De collectieven voor agrarisch natuurbeheer zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van het agrarisch natuurbeheer. Daaronder vallen tegenwoordig ook maatregelen die bedoeld zijn om de biodiversiteit van het oppervlaktewater te vergroten. Lees meer hierover bij Natuurinclusieve landbouw.

Subsidieregeling Waterkwaliteit en Bodem

Er zijn incidenteel voor agrariërs  subsidies beschikbaar voor de aanleg van natuurvriendelijke oevers op landbouwgrond. Voor agrariërs in het gebied van Waterschap AGV is er momenteel een subsidieregeling voor Waterkwaliteit en Bodem. In de loop van 2022 is er mogelijk ook subsidie beschikbaar in het gebied van waterschap HDSR.

Fysieke investeringen voor innoveren en moderniseren (POP3)

Provincie Utrecht stelt ook in 2022 de POP3 maatregel ‘Fysieke investeringen voor innovatie en modernisering van agrarische ondernemingen’ open: Samenwerking voor innovaties  in het voorjaar 2022 en Fysieke investeringen in de zomer 2022. De subsidie is bedoeld voor het ontwikkelen, beproeven en demonstreren van innovaties in agrarische ondernemingen. En voor de bredere uitrol van innovaties binnen de agrarische sector. Deze regeling werkt ook volgens het principe van tendering. De beste voorstellen met de meeste punten komen het eerst in aanmerking voor subsidie.

Schone boerenerven

Op het verharde boerenerf gaan via erfafspoeling waardevolle grondstoffen voor het bedrijf verloren. Sommige activiteiten op het erf zijn mogelijk ook nadelig voor het milieu. Bijvoorbeeld het lozen van nutriënten, gewasbeschermingsmiddelen en andere schadelijke stoffen in het milieu en in het oppervlaktewater. Volgens wetgeving is dit ook niet toegestaan. Los daarvan heeft ieder agrarisch bedrijf schoon en veilig water nodig voor de bedrijfsvoering.

Erfscans

Om hiervoor aandacht te vragen en de bewustwording te vergroten, ondersteunen we sectoren en waterschappen bij bewustwordingsprojecten. Bijvoorbeeld door erfscans aan te bieden. En op dit moment loopt dus de subsidieregeling voor Waterkwaliteit en Bodem  als je maatregelen wilt nemen tegen erfafspoeling.

 

 

 

Wil je meer informatie?

Ben je geïnspireerd door bovenstaande informatie en wil je meer weten over maatregelen die je kunt nemen om de waterkwaliteit te verbeteren?

Neem contact op