Duurzaam Bodembeheer Gelderse Vallei en Eemland

Duurzaam Bodembeheer Gelderse Vallei en Eemland

Melkveehouders in de Gelderse Vallei en Eemland werkten 4 jaar lang aan het sluiten van nutriëntenkringlopen en duurzaam bodembeheer. Van 2010 tot 2015 is hiervoor de hele periferie rondom het boerenbedrijf ingezet, een voor Nederland uniek proces.

Centrale vraag voor de boer is hoe hij zijn eigen nutriënten zo goed mogelijk kan gebruiken, met zo min mogelijk aanvoer van buitenaf. De maatregelen die hij hiervoor treft, varieert tussen de bedrijven.

Aan de hand van bedrijfseigen cijfers brachten de melkveehouders in het gebied de kringloop in beeld. Ook analyseerden zij de bodemchemie, bodemstructuur en het bodemleven als indicator voor een gezonde bodem. Dit bepaalt immers de bodemvruchtbaarheid en daarmee de productiecapaciteit van de bodem. De balans in de bodem zochten zij in bedrijfsoptimalisatie in plaats van productiemaximalisatie. Met een gezonde bodem en grotere grasopbrengst is er bijvoorbeeld minder bedrijfsgeld nodig voor voer- en kunstmest. Ook is de levensduur van koeien doorgaans hoger.

Massaal meedoen aan BEX (Bedrijfsspecifieke excretie) was uitgangspunt bij het project. Dit heeft zich doorontwikkeld naar de Kringloopwijzer. Deze is voor melkveehouders bijvoorbeeld interessant omdat er een aantal kengetallen (onder andere over ruwvoeropbrengst) in voorkomen die bijdragen tot het optimaliseren van de bedrijfsvoering.

De gemiddelde opbrengsten van het land zijn in 4 jaar tijd toegenomen: 270 kg droge stof gras meer en 585 kg droge stof maïs meer per hectare. Het aandeel mais in het rantsoen is afgenomen. Het project heeft ook een groot effect gehad op de emissies van nutriënten naar de omgeving. Zo is de fosfaatbelasting aanzienlijk verminderd. Er is een hogere benutting van stikstof (3%) en fosfaat (6%) op bedrijfsniveau gerealiseerd. Met als gevolg lagere overschotten aan stikstof (- 31 kg per hectare) en fosfaat (- 3 kg per hectare).

Vanuit het project is verder een speciaal kringlooprapport ontwikkeld, om melkveehouders te belonen voor duurzamere prestaties. Bijvoorbeeld bij bedrijfsuitbreiding. Of voor premies en toeslagen.

Project Duurzaam Bodembeheer Gelderse Vallei en Eemland
Uitvoerder ANV Leusder Horstee
Contactpersoon Hans Veurink of Jolande Schuurman
 

Gepubliceerd op